Wilno i Wileńszczyzna
zw.lt

Wybitny wilnianin Stanisław Moniuszko: Nie był tylko polskim kompozytorem

W Bibliotece Narodowej im. Martynasa Mažvydasa rozpoczęła się we czwartek (13 czerwca) konferencja naukowa „ Wybitny wilnianin Stanisław Moniuszko”.

„Twórczość Stanisława Moniuszki jest tym szczytem, który połączył wszystkie narody Rzeczypospolitej, chociaż państwa już nie było. Podobnie jak twórczość Mickiewicza Moniuszko stał się wspólnym elementem kultury i sztuki narodów byłej Rzeczypospolitej. We wspomnieniach powstańców 1863 r. czytamy, że Moniuszko był zjawiskiem, które pozwoliło na nowo poznać się narodom, które po rozbiorach oddaliły się od siebie” – powiedział zebranym Mindaugas Kvietkauskas, minister kultury Litwy.

Mindaugas Kvietkauskas/Fot. Joanna Bożerodska

Organizatorami konferencji są Litewska Narodowa Komisja UNESCO, Ministerstwo Kultury Republiki Litewskiej, Litewski Związek Muzyków, Litewski Związek Kompozytorów, Instytut Polski w Wilnie, Ambasada Białorusi w Wilnie.

„Stanisław Moniuszko 18 lat swego życia spędził w Wilnie. Dla nas to jest dobry przyczynek do tego, aby Moniuszkę w taki bardzo aktywny sposób przez cały rok promować na Litwie. Inauguracja Roku Moniuszki odbyła się 12 grudnia w Pałacu Władców, kiedy pokazaliśmy „Halkę” w wersji wileńskiej. Natomiast kulminacja tych obchodów to przypada 13-14 czerwca” – powiedział zw.lt Marcin Łapczyński, dyrektor Instytutu Polskiego.

Wstęp na konferencję jest wolny, a wystąpienia prelegentów będą tłumaczone na język polski i litewski.

Marcin Łapczyński/Fot. Joanna Bożerodska

„W tej konferencji weźmie udział kilkunastu ekspertów z Litwy, Białorusi i Polski, którzy opowiedzą o różnych aspektach życia i twórczości naszego wspólnego kompozytora, bo trzeba podkreślić, że Moniuszko to nie jest tylko i wyłącznie polski kompozytor. Moniuszko urodził się na terenie dzisiejszej Białorusi, a większą część życia spędził w Wilnie. Tutaj powstały jego najbardziej znane utwory, czyli pieśni. Skomponował ponad 300 pieśni, cztery litanie ostrobramskie, które będziemy musieli wysłuchać na zakończenie konferencji w kościele Św. Janów. W Wilnie też miała swoją pierwszą prezentację „Halka”. Więc Moniuszko jest taką postacią łączącą trzy narody i trzy państwa. To jest znamienne, że Polska, Litwa i Białoruś złożyły wniosek do UNESCO o to, żeby obchody Roku Moniuszki objąć międzynarodowym patronatem” – podkreślił Łapczyński.

Konferencja zakończy się w piątek uroczystym koncertem pt. „Moniuszko 200. Cztery Litanie Ostrobramskie“ w kościele Św. Janów. Koncert odbędzie się w ramach prestiżowego festiwalu muzycznego „Vilniaus Festivalis”.

„Widać, że ten rok pomaga w popularyzacji twórczości Moniuszki na Litwie i z tego najbardziej się cieszymy” – dodał Łapczyński.

Fot. Joanna Bożerodska

Stanisław Moniuszko urodził się w 5 maja 1819 roku w Ubielu koło Mińska. Wileński okres jego życia rozpoczyna się w 1836 roku, kiedy to zamieszkał w domu Mullerów przy ulicy Niemieckiej (dziś Vokiečių g. 26). Tutaj czytał, grał, spędzał czas na słuchaniu muzyki, chłonął nowe dźwięki. Jesienią 1837 roku rozpoczął studia muzyczne w Berlinie. Po ukończeniu nauki, w 1839 roku wrócił do Wilna. Poślubił Aleksandrę Mullerównę. Ksiądz Jan Menue udzielił ślubu młodej parze. Pan młody miał zaledwie 21 lat. Źródłem dochodów Moniuszki była posada organisty w kościele św. Janów i prywatne lekcje muzyki. Kilka lat później Moniuszko został dyrygentem w Teatrze Wileńskim. Skomponował wiele utworów, w tym ponad 300 pieśni, cztery „Litanie Ostrobramskie”, wydawał „Śpiewniki domowe”. W 1848 roku odbyło się w Wilnie w salonie teściów skromne przedstawienie fragmentów „Halki”. Teatralna premiera „Halki” odbyła się w Wilnie 16 lutego 1854 roku w gmachu Ratusza. Warszawska premiera odbyła się dopiero w 1858 roku. Był to ogromny sukces, który spowodował, że Moniuszko przeniósł się do Warszawy, został tam dyrygentem Opery. Jego opery „Flis”, „Hrabina”, „Verbum nobile”, „Straszny dwór” weszły na zawsze do złotej skarbnicy muzyki polskiej.  Zmarł w Warszawie 4 czerwca 1872 roku.

Więcej informacji
Radio Znad Wilii


Radio ZW FUN


Spaudos, radijo ir televizijos rėmimo fondas
Radar Wileński – Poinformuj nas!