„Dwory na terenach byłej Rzeczypospolitej”. Wystawa w Jaszunach

Stowarzyszenie Inicjatyw Społecznych Pałac Balińskich w Jaszunach Centrum Kultury Samorządu Rejonu Solecznickiego Dom Kultury Polskiej w Wilnie uprzejmie zapraszają na otwarcie wystawy fotografii Macieja Rydla „Dwory na terenach byłej Rzeczypospolitej”, które odbędzie się 3 września o godz. 13.30 w Pałacu Balińskich w Jaszunach.

zw.lt
„Dwory na terenach byłej Rzeczypospolitej”. Wystawa w Jaszunach

Fot. Joanna Bożerodska

Otwarcie wystawy – o godz. 12.00 – poprzedzi wykład (w języku polskim) dr Macieja Rydla „Dwory, które należy odwiedzić. Wystawa będzie czynna do 10 października 2016 r.

O wystawie

Wystawa prezentuje historię i współczesność dworów polskich z kolekcji Macieja Rydla. Jest to rezultat dokumentacji fotograficznej gromadzonej przez ostatnie 40 lat. Zakres terytorialny obejmuje Rzeczpospolitą Polską Obojga Narodów w wieku XVIII, bez najdalszych jej kresów wschodnich. Opisy dotyczą obecnego podziału terytorialnego, w granicach po 1990 roku Polski, Litwy, Białorusi i Ukrainy. Dwory to parterowe siedziby właścicieli ziemskich, charakterystyczne przez wieki dla polskiego krajobrazu i historii. Były ośrodkami gospodarowania na roli, ziemiańskiej kultury i obyczaju, kultywowania tradycji rodowych. Takich małych siedzib ziemiańskich było stosunkowo dużo, w porównaniu do innych krajów Europy. W Polsce w XVIII w. szlachta i ziemiaństwo stanowiły około 10 % społeczeństwa. Na wystawie nie prezentuje się dużych pałaców. Pokazane będą przykłady małych i średnich dworów, głównie klasycystycznych z kolumnowym portykiem budowanych od XVIII do początku XX wieku. Neoklasycystyczne dwory, będące częściowo naśladownictwem większych założeń pałacowych, budowano w zasadzie do pierwszej wojny światowej. Ten styl budowania od początku XX wieku kontynuowano w postaci tzw. „stylu dworkowego” lub „narodowego” i występował do 1939 roku. Zawsze położone w parku. Stanowiły ośrodek majątku ziemskiego, którego średnia wielkość wynosiła przed 1939 r. ok. 350 hektarów. Na terenach byłej Rzeczypospolitej dworów było ok. 15.000. Po 1939 roku dwory uległy zagładzie, rozpoczętej przez Hitlera, potem Stalina, kontynuowanej w czasie PRL-u. Właściciele zostali pozbawieni swojej ojcowizny. Koncepcja doboru obiektów uwzględnia przede wszystkim te, które zdołały przechować autentyzm, mimo celowego ich niszczenia w okresie 1939-1989 oraz te, które mają piękną, charakterystyczną zwłaszcza dla polskiego klasycyzmu architekturę.

O autorze

Maciej Rydel (1943) – dokumentalista polskich dworów i historii ziemiaństwa. Właściciel zbioru ikonografii polskich dworów (m.in. 15 tys. fotografii). Autor książek: „Jam dwór polski” (1993 i 1997), „Oblicza polskiego dworu” (2003 i 2004, współautor Stanisław Markowski), „Dwór-polska tożsamość” (2012 i 2014), „Wiejskie dwory i pałace rekomendowane przez Polskie Towarzystwo Ziemiańskie” (2015). Autor ponad 100 artykułów oraz odczytów na temat dworów i ziemiaństwa. Autor 20 wystaw fotograficznych (m.in. dwukrotnie w Brukseli). Malarz dokumentalista. Wiceprezes Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego. Wiceprezes Gdańskiego Oddziału Stowarzyszenia Historyków Sztuki. Doktor ekonomii. Emerytowany nauczyciel akademicki – wykładowca zarządzania marketingowego. Kierownik specjalności „Marketing” na Wydziale Ekonomicznym Uniwersytetu Gdańskiego w latach 1994-2008. Założyciel Gdańskiej Fundacji Kształcenia Menedżerów (jedna z największych firm szkoleń menedżerskich w Polsce), jej wieloletni dyrektor programowy i wykładowca. Doradca ds. marketingu firm polskich i koncernów
międzynarodowych oraz instytucji kultury. Autor 5 książek i ponad 50 artykułów i referatów konferencyjnych na temat zarządzania marketingowego. Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (2014) za zasługi dla dziedzictwa narodowego.

PODCASTY I GALERIE