Wilno i Wileńszczyzna
Małgorzata Kozicz

Historyk Duda: Polska nie byłaby tak wielka, gdyby nie Litwini

"Szanujmy własną historię, szczyćmy się nią, chwalmy się nią, posługujmy się nią w polemikach" - mówi dr Józef Duda, autor książki „Polskie dzieje czasu budowy i czasu chwały”. Prezentacja książki, która - jak zapowiadają wydawcy - stanowi przykład nowatorskiego podejścia do historii Polski, odbyła się w czwartkowy wieczór w Instytucie Polskim w Wilnie.

Książka została wydana przez Fundację Pomocy Szkołom Polskim na Wschodzie im. T. Goniewicza w Lublinie.

„Fundacja jest obecna na Wileńszczyźnie od 37 lat. Z tych przyjaźni, które tu nawiązałem, tej współpracy, zainspirowana została myśl wydania takiej pozycji, która by pomogła nie tylko kadrze naukowej czy pedagogom, ale również uczniom starszych klas, do pełniejszego zrozumienia swojej tożsamości, historii i tych wartości, które przez wspólnotę dziejów, narodów, religii tu się ukształtowały” – powiedział podczas prezentacji Józef Adamski, prezes fundacji.

„Książka ta może posłużyć jako inspiracja. Ma duże walory wychowawcze, zawiera mnóstwo pięknych przykładów, cudownych spiżowych biografii, w sposób bardzo sugestywny ukazanych przez autora, którymi możemy się posługiwać na lekcjach historii. Możemy dawać fragmenty uczniom do przeczytania, przeanalizowania, zastanowienia się. Ta książka jest tyleż syntezą, co fantastycznie napisanym, wciągającym esejem historycznym, a miejscami historiozoficznym, bo nie brakuje w niej refleksji nad duchem dziejów” – podkreślił prowadzący spotkanie Piotr Boroń, nauczyciel skierowany przez Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą do pracy w Wilnie.

Obecni na spotkaniu nauczyciele szkół polskich i wykładowcy uniwersyteccy próbowali zastanawiać się nad różnicami w polskiej i litewskiej interpretacji historii i szukać odpowiedzi na pytanie, którą wersję powinni przedstawiać uczniom.

„Historia powinna być pisana dla każdego taka sama – dobra, prawdziwa, oparta o dokumenty. Nie wyróżniam specjalnej grupy odbiorców mojej książki – sądzę, że tak samo możecie ją państwo czytać tu, na Litwie, jak i ci Polacy, którzy mieszkają w kraju czy poza jego granicami. Przypuszczam, że gdy przedstawiciele innych narodów wezmą tę książkę do ręki, uwag krytycznych będzie dużo, ale mam nadzieję, że nieprawdy nie piszę. Mam prawo pisać dobrze o własnym narodzie, bo tak wszyscy czynią. W większości dzieł autorów o własnym kraju widać ten patriotyzm, często nawet podziw, którego powodów my być może nie widzimy. Dlatego, kiedy się próbuje uzgadniać historię między narodami, jest to skazane na porażkę. Szanujmy własną historię, szczyćmy się nią, chwalmy się nią, posługujmy się nią w polemikach” – wyraził swoją opinię dr Józef Duda.

„Nie znaczy to, że w polemikach z naszymi sąsiadami wygramy w jakichś kwestiach. Oczywiście, możemy pewne rzeczy prostować, reagować na ewidentnie nacjonalistyczne przekręty. Jest to cechą pewnych narodów: swego rodzaju szowinizm, bo te narody zawsze czuły swoją wielkość i odnoszą się do innych z lekceważeniem. Albo agresja małych narodów – nie będę ich wymieniał – które za wszelką cenę chcą zaistnieć, by dojść do wielkości. Ale jest też droga pośrednia. Mamy np. wielką wspólną historię z Litwą, i to możemy podkreślać. Nie byłaby Polska tak wielka i nie miałaby tej chwały, gdyby nie Litwini, a Litwini bez Polski też nie mieliby swojej chwały” – dodał historyk.

Książka „Polskie dzieje czasu budowy i czasu chwały” można będzie nabyć w siedzibie Polskiej Macierzy Szkolnej.

Tagi:

Więcej informacji
Radio Znad Wilii


Radio ZW FUN


Spaudos, radijo ir televizijos rėmimo fondas
Radar Wileński – Poinformuj nas!