Premier RP po Szczycie V4: Polska prezydencja pokazała, że ma siłę jednoczenia

Spotkanie w Katowicach stanowiło zakończenie polskiego przewodnictwa w Grupie Wyszehradzkiej i przekazanie go Węgrom. Oprócz okazji do podsumowania ostatnich 12 miesięcy współpracy oraz przedstawienia przez Węgry planów na nadchodzący rok, dało też możliwość przedyskutowania najważniejszych tematów z bieżącej agendy unijnej. Premierzy rozmawiali m.in. o planowanej reformie migracyjno-azylowej, systemie Schengen, działaniach koordynacyjnych dot. COVID-19 oraz o Konferencji ws. Przyszłości Europy.

gov.pl
Premier RP po Szczycie V4: Polska prezydencja pokazała, że ma siłę jednoczenia

Mateusz Morawiecki/ Fot. Roman Niedźwiecki

„Przypadło nam trudne zadanie, by współpracować w ramach Grupy Wyszehradzkiej oraz z Unią Europejską nad wielkimi zmianami związanymi z Covid-19. To nie był łatwy rok” – powiedział premier po zakończeniu Szczytu V4. Polska objęła rotacyjną prezydencję w Grupie Wyszehradzkiej 1 lipca 2020 r. Hasło polskiej prezydencji – „Powrót na właściwe tory” („Back on track”) – oddawało nie tylko formułowane na te 12 miesięcy cele, ale również wyzwania wynikające z bezprecedensowej sytuacji, w jakiej znalazł się świat w związku z pandemią koronawirusa. Dlatego celem polskiej prezydencji było nie tylko odtworzenie stanu współpracy wyszehradzkiej sprzed wybuchu pandemii, ale również nadanie jej nowej jakości, uwzględniającej wyjątkowe okoliczności, w jakich się znaleźliśmy.

Spotkania premierów Grupy Wyszehradzkiej podczas polskiej prezydencji służyły zwyczajowej koordynacji stanowisk w kwestiach unijnych. Państwa V4 wzywały do tego, aby negocjowany Fundusz Odbudowy był ambitny i uwzględniał potrzeby państw najbardziej dotkniętych społecznymi i gospodarczymi skutkami pandemii. „Jednym z głównych celów było to, aby Fundusz Odbudowy był funduszem dużym, znaczącym i elastycznym tak, aby różne sektory gospodarki mogły się jak najszybciej odbudować po pandemii” – mówił premier. Jak dodał, wspólna walka w ramach V4 doprowadziła do uzyskania bezprecedensowo dużych środków dla całej Grupy Wyszehradzkiej.

Grupa Wyszehradzka pod polskim przewodnictwem wykazywała się solidarnością wobec wyzwań wynikających z agresywnej polityki Federacji Rosyjskiej. Podczas szczytu premierów w Lublinie przyjęto wspólne oświadczenie Grupy Wyszehradzkiej, w którym potępiono otrucie rosyjskiego opozycjonisty A. Nawalnego i wezwano Rosję do przeprowadzenia uczciwego śledztwa w tej sprawie. Po ujawnieniu udziału rosyjskich służb w ataku na skład amunicji w czeskich Vrběticach w 2014 r. z polskiej inicjatywy zwołano pilną wideokonferencję premierów, podczas której przyjęto deklarację solidarności z Czechami oraz zaoferowano Czechom wsparcie dyplomatyczne i konsularne w związku z wydaleniem czeskich dyplomatów przez Rosję.

Grupa V4 działała też aktywnie na rzecz wsparcia opozycji demokratycznej na Białorusi. „Polska prezydencja pokazała, że ma siłę jednoczenia. Gramy zespołowo i coraz więcej możemy razem osiągnąć. Przykładem była reakcja na trudną sytuację Białorusi w ostatnim roku – wypracowaliśmy w Lublinie przyjęty przez UE Plan dla Białorusi” – podkreślił premier Mateusz Morawiecki. Plan gospodarczy dla demokratycznej Białorusi przewidywał m.in. stworzenie funduszu stabilizacyjnego opiewającego na co najmniej 1 mld euro, wsparcie małych i średnich przedsiębiorców, otwarcie jednolitego rynku UE na przedsiębiorców z Białorusi oraz ułatwienia wizowe.

Kulminacyjnym punktem polskiego przewodnictwa był szczyt zorganizowany 17 lutego 2021 r. w Krakowie z okazji 30-lecia Grupy Wyszehradzkiej z udziałem premierów państw V4 oraz przewodniczącego Rady Europejskiej Charlesa Michela. Podczas szczytu przyjęto deklarację dot. współpracy w projektach cyfrowych oraz deklarację z okazji 30. rocznicy powstania Grupy Wyszehradzkiej. Zobowiązano się w niej m.in. do zwiększenia od 2022 r. rocznego budżetu Międzynarodowego Funduszu Wyszehradzkiego o 25 proc., do wysokości 10 mln euro.

PODCASTY I GALERIE