Generał Józef Haller – wielki patriota, twórca Błękitnej Armii

Józef Haller stworzył Armię Polską we Francji, był generalnym inspektorem Armii Ochotniczej podczas wojny polsko-bolszewickiej 1920 roku, tworzył ruch skautowy.

polskieradio.pl
Generał Józef Haller – wielki patriota, twórca Błękitnej Armii

Fot. Wikipedia/CC

Generał Józef Haller, obok Józefa Piłsudskiego, Jana Paderewskiego, Romana Dmowskiego, Wincentego Witosa i Wojciecha Korfantego, należał do szlachetnego grona najznamienitszych postaci zasłużonych w zmaganiach o wolność i niepodległość Rzeczypospolitej początku XX wieku.

Józef Haller von Hallenburg urodził się 13 sierpnia 1873 roku w Jurczycach koło Krakowa. Był potomkiem Jana Hallera, właściciela pierwszej w Polsce oficyny wydawniczej i synem arystokraty Henryka Hallera von Hallenburga, uczestnika powstania styczniowego.

W wieku 9 lat Haller rozpoczął edukację w gimnazjum niemieckim we Lwowie, po którego ukończeniu zapisał się do wojskowej Niższej Szkoły Realnej w Koszycach, a później do renomowanej Wyższej Szkoły Realnej w Hranicach na Morawach. Po ich zakończeniu wstąpił na wydział artylerii wiedeńskiej Akademii Technicznej.

Ukończenie studiów przez Józefa Hallera zbiegło się z nominacją na stopień podporucznika i początkiem służby w wojsku austriackim, którą pełnił do 1910 roku w 11. Pułku Artylerii we Lwowie.

Od 1911 roku działał w rodzącym się ruchu skautowym i Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół”. Jako instruktor wojskowy współtworzył tajne kursy żołnierskie, podoficerskie i oficerskie dla młodzieży polskiej oraz drużyny „Sokoła”.

W lipcu 1918 roku wyruszył do Francji, gdzie w październiku został szefem powstającej armii polskiej. Do wojska mogli wstępować Polacy z armii francuskiej, zbiegli jeńcy z armii Niemiec i Austro-Węgier oraz Polonia z Brazylii i Stanów Zjednoczonych. Państwa Ententy 28 września 1918 roku uznały Błękitną Armię, zwaną tak od koloru mundurów, za sojuszniczą i samodzielną armię polską.

W audycji poświęconej gen. Józefowi Hallerowi wzięli udział: profesor Paweł Skibiński z Instytutu Historii Uniwersytetu Warszawskiego i profesor Zbigniew Wawer, historyk wojskowości, dyrektor Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie.

Audycja jest współfinansowana przez Fundację „Pomoc Polakom na Wschodzie” w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za Granicą.

Do wysłuchania programu zapraszają Halina Ostas i Maria Wieczorkiewicz.

Wybrany fragment przemówienia gen. Józefa Hallera czyta Krzysztof Dumała.

Realizacja i oprawa muzyczna Magdalena Górecka-Balcer.

PODCASTY I GALERIE