ZW TV
Joanna Bożerodska Małgorzata Kozicz

Wszędzie dobrze, ale w domu najlepiej: Misza Jakobas

Dzisiaj na Litwie, według różnych szacunków, mieszka od 2 do 3 tys. Żydów. To skutek największej tragedii XX wieku - Holokaustu - w wyniku której zostało zamordowanych ponad 90 proc. litewskich Żydów. Wielu z tych, którym udało się przeżyć, w czasach sowieckich wyjechało do Izraela. Mimo to dziedzictwo historyczne i kulturowe narodu żydowskiego jest nieodłączną częścią historii Litwy. O przeszłości i teraźniejszości Żydów na Litwie rozmawiamy z jednym z najwybitniejszych przedstawicieli tej społeczności, Miszą Jakobem, dyrektorem Gimnazjum im. Szolema Alejchema w Wilnie.

Dyrektor renomowanego wileńskiego gimnazjum, do którego uczęszczają nie tylko Żydzi, lecz także Litwini, Rosjanie i Polacy mówi, że w szkole obowiązują wartości duchowe.

„Przede wszystkim demokracja. Przychodzą tu do pierwszych klas dzieci różnych narodowości. Wszystkim powtarzam jedną rzecz – jesteśmy jedyną małą wysepką, która pielęgnuje najpiękniejsze żydowskie tradycje – zarówno kulturowe, jak i oświatowe czy dotyczące kontaktów międzyludzkich. Nie jesteśmy szkołą religijną, tylko świecką. Naszym celem jest zapoznać dzieci narodowości żydowskiej z tym, co znaczy być Żydem, co znaczy judaizm, jakie są podstawowe wartości. Wszystkim innym mówię – sądzę, że jesteście ludźmi tolerancyjnymi, po prostu dowiecie się czegoś, czego nie wiecie, czego nie słyszeliście i myślę, że to nie zaszkodzi” – opowiada Misza Jakobas.

Jak przypomina, Żydzi nie tylko popierali dążenia państwa litewskiego do niepodległości, ale czasem byli też prekursorami takich działań.

„Bardzo radośnie przyjęliśmy te dążenia, które wysunął Sąjūdis. Żydzi aktywnie wzięli udział w tym ruchu. Ktoś próbuje przepisywać historię, pomniejszać nasz wkład. Muszę jednak przypomnieć bardzo ważny fakt. Na Litwie jeszcze nie powiewały flagi niepodległego państwa, kiedy w 1989 roku, gdy po raz pierwszy byłem w Izraelu, podczas Makabiady delegacja Żydów sportowców z Litwy kroczyła z litewskim trójkolorem. Uważam, że była to duża odwaga i bohaterstwo, ponieważ ówczesna delegacja rosyjska wywierała naciski, aby ta flaga się nie pojawiła. Wówczas cały stadion oklaskiwał litewską delegację i litewską flagę. Toteż gdy niektórzy być może jeszcze siedzieli w krzakach i bali się podnieść głowy, delegacja żydowska demonstrowała na świecie flagę niepodległej Litwy” – podkreśla Misza Jakobas.

W drugiej części projektu „Wszędzie dobrze, ale w domu najlepiej” porozmawiamy o historii Litwy, którą napisali nie tylko Litwini. Z okazji stulecia niepodległości naszego kraju przypomnimy ludzi różnych narodowości – wybitnych i mniej znanych – którzy w ciągu tego okresu budowali państwo litewskie. I chociaż w ciągu stu lat niejednokrotnie zmieniało się znaczenie pojęć takich jak „państwowość”, „niepodległość” czy nawet „narodowość”, to jednak warto mówić o śladach, które w historii państwa zostawiły różne narody i o ludziach, którzy dzisiaj mogą być dla nas wzorem.

Tagi:

Więcej informacji
Radio Znad Wilii


Radio ZW FUN


Radar Wileński – Poinformuj nas!