http://polskidom.lt/pl/

Wilno i Wileńszczyzna
zw.lt

Otwarcie wystawy „Europa w rodzinie. Ziemiaństwo polskie w XX wieku” w Jaszunach

W Pałacu Balińskich w Jaszunach  została otwarta wystawa „Europa w rodzinie. Ziemiaństwo polskie w XX wieku”, której współorganizatorem jest Instytut Polski w Wilnie.

„Istnieje wielka potrzeba przywrócenia pamięci o polskim ziemiaństwie, ponieważ w okresie komunistycznego państwa PRL stworzono taki ogromny, dzisiaj powiedzielibyśmy, czarny PR o tej grupie społecznej i chodziło o to, aby przywrócić pamięć na temat roli jaką odegrało ziemiaństwo dla społeczeństwa polskiego” – powiedziała w rozmowie z Radiem „Znad Wilii” kurator wystawy dr Agnieszka Łuczak.

„Istniała potrzeba pokazania strat i represji, jakie spadły na tę grupę w obliczu obu totalitaryzmów nazistowskiego i komunistycznego. I też uświadomić wszystkim, jak ogromna sprawa jest do dzisiaj, że ta grupa społeczna zniknęła i całe dziedzictwo kulturalne zostało zniszczone” – dodała  Łuczak.

Projekt wystawienniczy Instytutu Pamięci Narodowej i Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego, który na Litwie można oglądać między innymi dzięki inicjatywie Instytutu Polskiego w Wilnie, opowiada o zniszczeniu ziemiaństwa w latach 1939–1945 przez totalitaryzmy nazistowski i sowiecki, o jej wywłaszczeniu przez komunistyczny system władzy i rozproszeniu ziemiańskich rodzin po całym świecie.

„Europa w rodzinie” to nie tylko rodzinne koneksje polskiej arystokracji z rodami europejskimi. Rodzina ziemiańska i majątek ziemski były często miejscem, do którego sprowadzano nowe rozwiązania cywilizacyjne i innowacje techniczne (np. specjalistyczne hodowle i uprawy) z kapitalistycznego Zachodu. Odbywało się to zwykle dzięki studiom młodych ziemian na uczelniach zachodnich, praktykom w majątkach na Zachodzie, kontaktom gospodarczym, podróżom zagranicznym. „Wyższe urodzenie pociąga za sobą przede wszystkim większe obowiązki, a nie tylko przywileje”, pisał w 1939 r. Wincenty Lutosławski. Ziemianie pełnili często rolę lokalnych liderów społecznych, przyczyniając się do rozwoju gospodarczego i kulturalnego swoich regionów. „Europa w rodzinie” to także metafora losów wielu ziemian po wybuchu II wojny światowej w 1939 r. W jej wyniku rodziny ziemiańskie zostały rozproszone po całym świecie — wielu z nich przebywa na emigracji do dziś, ale to właśnie dzięki silnym więzom rodzinnym utrzymują nieustannie kontakt z krajem i działają na jego rzecz.

Wystawa opowiada o polskim ziemiaństwie poprzez historię wybranych kilkunastu rodzin. Autorzy uznali, że tylko konkretne przykłady i konkretni ludzie uświadomią zwiedzającym, że była to grupa społeczna, której przedstawicieli można nazwać elitą, czyli w dzisiejszym rozumieniu tego słowa — lokalnymi liderami. Działania swoje prowadzili na wielu polach: gospodarczym, politycznym, charytatywnym czy kulturalnym. Niemal w każdej rodzinie ziemiańskiej można znaleźć postaci zaangażowane w wydarzenia znane z podręczników historii, postaci, które współtworzyły dzieje Polski i wpływały na ich bieg. Projekt opowiada także o zniszczeniu tej grupy społecznej w latach 1939–1945 przez totalitaryzmy nazistowski i komunistyczny, o jej wywłaszczeniu po 1944 roku, w okresie Polski Ludowej oraz o stratach, jakie nastąpiły wraz z likwidacją tej warstwy społecznej.

Wystawę w językach polskim, angielskim, francuskim oraz litewskim można oglądać do 18 czerwca.

Tagi:

Więcej informacji
Radio Znad Wilii


Radio ZW FUN


Radar Wileński – Poinformuj nas!