Wilno i Wileńszczyzna
Dorota Skoczyk

Konferencja o nauczaniu języka ojczystego: Oświata powinna formować motywację do samorealizacji

"Jest to szczególna konferencja, ponieważ teraz właśnie Centrum Rozwoju Oświaty (Ugdymo Plėtotės Centras) wspólnie z Ministerstwem Oświaty i Nauki rozpoczyna prace nad odnową programu nauczania w szkołach. Przedtem chcieliśmy spotkać się z przedstawicielami różnych języków ojczystych, żeby wspólnie przeanalizować temat pod każdym kątem"- na wstępie konferencji o nauczaniu języka ojczystego powiedziała Danuta Szejnicka, przedstawicielka Centrum Rozwoju Oświaty.

Konferencja pt. „Nauczanie języka ojczystego w szkołach mniejszości narodowych w kontekście dialogu międzykulturowego. Treści, doświadczenie, kierunki doskonalenia” zgromadziła nauczycieli, wykładowców oraz przedstawicieli instytucji oświatowych, związanych nauczaniem języka polskiego, rosyjskiego, białoruskiego z Litwy oraz zza granicy.

„Choć nieraz szkoły deklarują, że na celu mają przekazanie najwyższych wartości, osiągnięć ludzkości, jednak najczęściej w rzeczywistości przekazywany jest standardowy „pakiet wiadomości”. Program oświaty powinniśmy pojmować nie tylko jako „treść tego, czego nauczamy”, ale też jak to robimy” -powiedział wiceminister oświaty i nauki Gražvydas Kazakevičius. Wiceminister zaprosił też uczestników do udziału w odbywającej się wystawie narzędzi nauki oraz technologii „Szkoła 2017″.

Udział w konferencji wziął również dyrektor Centrum Rozwoju Oświaty Giedrius Vaidelis oraz Vida Montvydaitė, dyrektor Departamentu Mniejszości Narodowych przy Rządzie RL. „Zgodnie z danymi statystycznymi, na Litwie zamieszkują przedstawiciele 154 narodowości. Przynajmniej 37 języków na Litwie w rodzinach używa się na co dzień”- powiedziała Montvydaitė.

Podczas konferencji uczestnicy mieli możliwość zapoznać się z doświadczeniem nauczania języka ojczystego w środowisku wielojęzycznym w poszczególnych państwach i przedstawienie propozycji kierunków zmian w treściach i sposobach nauczania języka ojczystego mniejszości narodowych na Litwie.

Grużewski: Celem systemu oświaty jest kształtowanie motywacji do samorealizacji

Prof. dr. Bogusław Grużewski dyrektor Instytutu Badań Rynku Pracy przy Litewskim Centrum Badań Socjalnych, a od niedawna doradca premiera Litwy, omówił ważne zmiany społeczne, który powinny być uwzględnione, kwestię wykluczenia społecznego oraz to, czemu ma służyć program oświatowy.

„Celem oświaty powinno być uformowanie indywidualnego pojęcia szczęśliwego życia przez ucznia. Zwykle nie sięgamy po to określenie. Po co dzisiaj się zebraliśmy, po co w ogóle działamy, zakładamy rodziny- po to byśmy byli szczęśliwi. Jeżeli to jest ważne, dlaczego w szkole nie kształcimy tej świadomości?”- mówił profesor Grużewski.

Zdaniem profesora, celem oświaty powinno być też kształtowanie motywacji do samorealizacji oraz tworzenie bazy wartości dotyczącej dobrobytu jednostki.

„Ważne, żeby kształcąc w językach narodowych, nie ucierpiała ogólna jakość kształcenia. Szkoła ma rację bytu, jeśli może zapewnić pełnowartościową perspektywę rozwoju oraz możliwości osiągnięcia sukcesu przez ucznia”- mówił profesor Grużewski, który wygłosił referat pt. „Kształcenie w językach mniejszości narodowych wobec nowych wyzwań społecznych”.

Jednym z wyzwań oświaty to przepaść społeczna i „kultura biedy”

Jak podkreślił profesor, powinniśmy zrozumieć, że młodzież dzisiaj ma na co dzień zupełnie inne wyzwania, niż miały starsze pokolenia w ich wieku. „Indywiduum sam układa scenariusz, według którego osiąga sukces. Później samo go odgrywa i go ocenia. [...] Zmieniając treść programu oświatowego, powinniśmy odnaleźć nową jakość”- mówił Grużewski

„Kultura biedy” jest przekazywana z pokolenia na pokolenie. To bardzo smutne, jednak przez ostatnie 12 lat na Litwie uformowało się takie zjawisko. Faktycznie jest to rak społeczny” mówił Grużewski. Według profesora, najbardziej skuteczną metodą zmiany statusu społecznego jest oświata. „Oświata daje nie wiedzę, tylko kompetencje i chęć to bycia kimś. Kolejnym czynnikiem zmiany statusu jest praca oraz aktywność społeczna, a także działalność religijna i kulturowa”- powiedział profesor.

Wojniłło: Szkoła powinna nauczyć, że o poprawność języka trzeba dbać

„Asymilacja w XXI wieku jest zjawiskiem naturalnym, jednak dlaczego najbardziej w tym procesie cierpi język i społeczność polska?”- podczas wystąpienia o nauczaniu języka ojczystego mniejszości narodowych na Litwie zastanawiał się dziennikarz Wilnoteki i przedstawiciel Rady Wspólnot Narodowych Walenty Wojniłło.

„W przypadku Polaków na Litwie mamy do czynienia nie tylko z zagrożeniem lituanizacji ale też rusyfikacji, co jest szczególnie odczuwalne w ostatnich latach. Dotyczy to środowisk mniejszości narodowych szczególnie poza Wilnem, gdzie językiem dominującym staje się język rosyjski, a nie litewski”- powiedział Wojniłło.

Zdaniem dziennikarza, szkoła powinna nauczyć nie tylko poprawności w dowolnym języku, ale, przede wszystkim, uświadomić, że o tę poprawność trzeba dbać, bo inaczej w życiu dorosłym czeka co najmniej ośmieszenie.

Doświadczeniem w nauczaniu języków ojczystych poza granicami Litwy podzieliła się prof. habil. dr. Dorota Misiejuk Uniwersytetu Białostockiego,która omówiła dialog międzykulturowy a strategie porozumiewania się w kontekście (wielo) tożsamości uczniów. Irene Käosaar z Estonii opowiedziała o specyfice nauczania języka ojczystego mniejszości narodowych w Estonii, Renata Kleczańska z Ukrainy podzieliła się informacją o strategii nauczania języka polskiego jako ojczystego – częściowo jako obcego – na przykładzie bilingwalnego modelu oświaty na Ukrainie.

Konferencja potrwa również w piątek (24 listopada). Organizatorami konferencji jest Ministerstwo Oświaty i Nauki RL, Centrum Rozwoju Oświaty, Stowarzyszenie Polonistów, Koło metodyczne nauczycieli języka rosyjskiego (ojczystego) w Wilnie.

Tagi:

srtfondas

Więcej informacji
Radio Znad Wilii


Radio ZW FUN


Radar Wileński – Poinformuj nas!