Opinie
Antoni Radczenko Ewelina Mokrzecka

Wizyta Morawieckiego: Wybijanie gruntu pod nogami nacjonalistów

Wizyta premie RP na Litwie zwiastuje odwilż – twierdzą w rozmowie z zw.lt polityczni komentatorzy.

Dzisiaj z jednodniową wizytą na Litwę przybył premier RP Mateusz Morawiecki. Podczas spotkania z premierem RL Sauliusem Skvernelisem szefowie rządów omówili współpracę na płaszczyźnie gospodarczej i energetycznej. W obecności prezesów rady ministrów podpisano memorandum o porozumieniu między polskimi i litewskimi ministerstwami energetyki, a także memorandum o współpracy portów i uruchomieniu połączenia promowego Szczecin-Kłajpeda.

Morawiecki: Litwa jest dla Polski partnerem strategicznym

Podczas rozmów poruszono również kwestię polskiej mniejszości na Litwie. Premier Skvernelis zapewnił, że już od maja br. mieszkańcy Wileńszczyzny będą mieli dostęp do polskich kanałów telewizyjnych, co w swoim komunikacie prasowym potwierdziło Ministerstwo Łączności RL. Dzisiaj (9 marca) pomiędzy Centrum Litewskiego Radia i Telewizji (LRTC) i resortem łączności zawarto umowę na podstawie której LRTC zwróci się do Komisji Litewskiego Radia i Telewizji o wydanie licencji na retransmisję. Po wydaniu zgody już w maju – w opinii ministerstwa - rozpocznie się retransmisja polskich stacji telewizyjnych TVP Info, TVP Polonia, TVP Historia, Nuta.TV i Power TV, których odbiorcami będą mieszkańcy rejonu wileńskiego, solecznickiego i święciańskiego.

Wybijanie gruntu pod nogami nacjonalistów

,,Wizyta premiera Rzeczypospolitej Polskiej w Wilnie odbywa się po sześcioletniej pauzie, więc można twierdzić, że Mateusz Morawiecki zwiastuje w Wilnie daleko posuniętą odwilż w relacjach między Polską i Litwą. A kwestii wspólnych do realizacji jest bardziej niż wiele. Oprócz współpracy w zakresie obrony, wiele jest do zrobienia w zakresie bezpieczeństwa energetycznego i infrastruktury – te sprawy poruszają się do przodu i to cieszy’’ - w rozmowie z zw.lt powiedział politolog Andrzej Pukszto.

Dodał, że intensywna współpraca na najwyższym szczeblu wybija grunt pod nogami ,,różnym nacjonalistom, skrajnym patriotom i szkodnikom bezpieczeństwa w naszym regionie Europy”.

,,Ważne jest to, że w tym pakiecie współpracy polsko-litewskiej nie brakuje miejsca dla spraw mniejszości polskiej na Litwie. Na pewno, z ocieplenia kontaktów na linii Warszawa – Wilno, będzie wielu niezadowolonych, zarówno wśród polityków polskich, jak i litewskich, również w gronie wileńskich Polaków. O Rosji już nie wspomnę’’ - oświadczył Pukszto.

Nie słowa, a czyny

Ocieplenie stosunków polsko-litewskich pozytywnie ocenia również znany litewski historyk oraz prezes Forum Współpracy i Dialogu im. Jerzego Giedroycia Alvydas Nikžentaitis. „Bardzo pozytywnie oceniam relacje. Spotkanie Skvernelisa z Morawieckim, a wcześniej z Kaczyńskim jest wymownym sygnałem dla Polski, że Litwa staje się jednym ze strategicznych partnerów. Swą działalność wznawia również Zgromadzenie Parlamentarne Polski i Litwy, więc są wszystkie warunki ku temu, aby wykreować polsko-litewskie stosunki sprzed 2010 roku” – oświadczył historyk.

Dostęp do polskich telewizji jest jednym z tego aspektów. „Bardzo dobrze, że to była inicjatywa Litwy. Cieszę się więc, że kwestia nadawania polskiej telewizji została rozwiązana. Oczywiście w pierwszej kolejności to dotyczy polską mniejszość na Litwie, żeby ją odgraniczyć od wpływu rosyjskich telewizji. To świadczy o tym, że nie tylko mówimy, ale również działamy i idziemy do przodu” – podkreślił Alvydas Nikžentaitis.

Relacje polepsza Polska, a nie Litwa

Mniej optymistyczny jest znany litewski publicysta Rimvydas Valtaka. „Czymś pozytywnym jest to, że powróciliśmy do międzypaństwowych wizyt. Z wizytą był Andrzej Duda, teraz jest Mateusz Morawiecki. My również będziemy jeździli. Nie mogę jednak powiedzieć, że relacje się polepszają. Bo przede wszystkim relacje polepsza Polska, a nie Litwa, chociaż musiałoby być odwrotnie. Polska dąży do polepszenia stosunków, ponieważ ma złe relacje z pozostałymi sąsiadami. Zazwyczaj polsko-litewskie relacje polepszały się, kiedy Polska miała złe kontakty z Niemcami, USA czy Unią Europejską. Natomiast Litwa na razie nie zrobiła nic, o czym się mówi w ciągu ostatnich 25 lat. Nie nie rozwiązano kwestię związaną z pisownią polskich nazwisk, nazw miejscowości, z oświatą” – powiedział zw.lt Valatka.

Zdaniem publicysty retransmisja polskich telewizji jest bardziej kwestią techniczną. „Sądzę, że ten problem można było rozwiązać przed 10-15 laty. W tym wypadku wszystkie strony są zadowolone i Polacy, i Litwini, i polska mniejszość na Litwie. (…) Sądzę, że ta kwestia na poziomie międzypaństwowym nie powinna nawet egzystować. Dlaczego tego nie zrobiliśmy wcześniej? Zwyczajnie przegapiliśmy. Jednak w kwestiach, gdzie jest potrzebna polityczna decyzja i kompromis, nic nie zrobiono. Przynajmniej ze strony litewskiej” – jest przekonany Rimvydas Valatka.

Coraz bliżej celu

Były prezes PKD Grzegorz Miłoszewicz nie kryje zadowolenia w kwestii uruchomienia polskich kanałów.

,,Publiczne deklaracje premierów Mateusza Morawieckiego i Sauliusa Skvernelisa o nadawaniu polskich stacji telewizyjnych na Litwie już w maju tego roku z pewnością zakończą ten długotrwały proces, który w 2015 roku zainicjował Polski Klub Dyskusyjny, a następnie Grupa 3 Maja. Do rozmów przyłączyła się nawet AWPL-ZChR, która w ubiegłym roku w tej sprawie wystosowała pismo do prezesa zarządu Telewizji Polskiej Jacka Kurskiego z prośbą o retransmisję. Cieszy, że w tej sprawie Polacy mówią jednym głosem’’ - zaznaczył oraz dodał, że PKD od początku swojego  powstania zabiega o obecność polskiej telewizji na Litwie.

,,Zwracaliśmy się w tej sprawie zarówno do litewskich instytucji, jak i polskich. TV Polonia nie może być odtrutką na rosyjską telewizję, która jest szeroko dostępna i której odbiorcami są litewscy Polacy. Dlatego spotkanie ministrów Polski i Litwy oraz omówienie tej kwestii rodzi przekonanie, że jesteśmy coraz bliżej naszego celu. Jednocześnie oczekujemy na konkrety, ponieważ od lutego br. roku na Litwie miały być transmitowane trzy polskie kanały’’ – przypomniał Miłoszewicz.

Polskie telewizje na Litwie nie są nadawane od 1994 roku. Wstrzymanie retransmisji TVP motywowały brakiem rentowności.

Tagi:

Więcej informacji
Radio Znad Wilii


Radio ZW FUN


Radar Wileński – Poinformuj nas!